حاجی دلیگانی: تومان واژه غیر فارسی است

هزینه‌های ضرب و چاپ بیشتر از ارزش آنها است
محمود بهمنی عضو کمیسیون اقتصادی مجلس در جلسه علنی روز دوشنبه درباره حذف چهار صفر از پول ملی گفت: این پروژه مدت‌ها یعنی شاید از  ۷ تا ۱۰ سال پیش مورد بحث است. امروز واحد پول ما ریال و واحد ریز ما دینار است. ۵۰ سال قبل در سال ۱۳۵۱ این واحد پولی تعیین شده و امروز دینار در مبادلات ما وجود ندارد.
وی افزود: اگر می‌خواهیم ریال را ضرب کنیم برای تهیه یک ریال و تامین نیکل آن باید  ۳۵ ریال هزینه کنیم و عملا این پول از گردونه مبادلات  خارج شده است؛ امروز برای چاپ اسکناس‌های صد تومانی و ۲۰۰ تومانی و ۵۰۰ تومانی باید بسیار هزینه کنیم؛ آقایان فکر می‌کنند این موضوع بر تورم اثر می‌گذارد در حالی که حجم پول روی تورم اثر گذار است.
بهمنی ادامه داد: امروز هرچه اسکناس‌های کمتر از هزار تومان چاپ کنیم هزینه تهیه آنها از ارزش خود اسکناس بیشتر است؛ ارزش نیکل هزینه شده برای ضرب پول‌های خرد بیشتر از ارزش پول است.
وی با اشاره به مزایای اصلاح پولی گفت: با توجه به تحمیل تورم‌های ۵۰ سال گذشته قیمت‌های ما ۳ هزار و ۶۰۰ برابر رشد داشته در صورتی که پول ما ۵۰ برابر افزایش داشته است؛ هزینه‌های امحا برای ما سالانه میلیاردها تومان هزینه دارد، چون اسکناس‌های ما ریز است سالانه ۸۰۰ میلیارد اسکناس امحا می‌کنیم. باید برای مبادلات خرد حتما واحد پول درستی داشته باشیم. واحد ریز پول ایران دینار است در حالی که دینار ی وجود ندارد.
بهمنی افزود: به دلیل ناکارآمدی اسکناس‌های موجود، قیمت‌ها به سمت بالا گرد می شود و هزینه‌ها را افزایش داده است؛ این اصلاح قرار است در بازه ۵ ساله اجرا شود و همزمان اسکناس‌های موجود مورد استفاده باشد؛ واحد پولی تومان را به جای ریال  انتخاب می کنیم و واحد ریز را می‌توانیم «قران» در نظر می‌گیریم و هر ۱۰۰ قران یک تومان می شود.
سید تقی کبیری نماینده خوی در مجلس شورای اسلامی به عنوان مخالفت کلیات این لایحه اظهار کرد: موضوع حذف چند صفر از واحد پول ملی از دهه ۷۰ در دولت‌های مختلف مطرح شده ولی به مرحله‌ی عمل نرسیده است. این موضوع فوریتی هم ندارد و در مقدمه این لایحه اشاره‌ای به فوریت و دلایل آن نشده است. اصل بر عادی بودن رسیدگی به طرح‌ها و لوایح است.ما امروز ضرورت‌هایی فراتر از این داریم و باید به مشکلات کارگران و تورم کمرشکن رسیدگی کنیم.
علی لاریجانی رییس مجلس شورای اسلامی در این میان متذکر شد که کلیات این لایحه در دستور کار مجلس قرار دارد و نه فوریت آن .
محمدرضا صباغیان نماینده مهریز و بافق در مجلس شورای اسلامی نیز به عنوان موافق کلیات این طرح گفت: اگر بخواهیم به دولت نمره خوب بدهیم یکی از کارهای خوب‌اش همین لایحه چهار صفر است.وی اضافه کرد که این لایحه و حذف صفر از پول ملی می‌تواند گره از مشکلات مردم باز کند.
مهرداد لاهوتی نماینده لنگرود در مجلس شورای اسلامی نیز به عنوان مخالف کلیات این لایحه گفت: آیا این لایحه به ما کمک می‌کند یا این‌که شرایط را بدتر خواهد کرد؟ چه اتفاقی در زندگی مردم می‌افتد؟البته حذف چهار صفر اطلاعات را روان‌تر می‌کند اما واقعیت این است که ارزش پول ملی را حفظ کنیم وقتی در شرایط متزلزل تورم هستیم.
علی بختیار نماینده گلپایگان نیز به عنوان موافق کلیات لایحه اظهار کرد: ما باید اسکناس‌های زیادی را جمع‌آوری کنیم در حال حاضر هزینه‌های چاپ اسکناس بالا رفته و یکی از دلایل موافقت با کلیات هم همین است که از چاپ اسکناس به این شکل جلوگیری کنیم.در حال حاضر ما باید در مبادلات خارجی حجمی پول مصرف کنیم که این در کشورهای توسعه یافته منسوخ است.
این نماینده مجلس شورای اسلامی اضافه کرد: مجلس قطعا باید به اصلاحات پولی و اصلاح نظام بانکداری اسلامی که دغدغه رهبری و مراجع است می‌پرداخت که این موضوع یکی از همین موارد است.
نادر قاضی‌پور به عنوان مخالف کلیات این لایحه اظهار کرد: با حذف چهار صفر هیچ اتفاق جدیدی نمی‌افتاد آیا دولت می‌تواند قول دهد تورم را بین ۱۵ تا ۲۰ درصد نگه دارد. در سالهای دولت قبلی تورم ما ۴۵ درصد بود در حالی که همان دولت اولین‌بار حذف صفر را مطرح کرد. در دولت آقای روحانی هم که وعده تورمی یک رقمی داده بود اکنون تورم به ۴۱ درصد رسیده است.وی تصویب حذف چهار صفر را در مجلس شورای اسلامی را یک بدنامی تاریخی برای مجلس شورای اسلامی عنوان کرد .
صدیف بدری نماینده اردبیل نیز به عنوان موافق کلیات این لایحه گفت: نظام‌های پرداخت هر کشور در وهله اول متکی به نظام اسکناس و مسکوک است و حتی اقتصادهای پیشرفته نقش این ابزار را نادیده نگرفتند.وی با بیان این‌که به دلیل تورم ۵۰ سال اخیر پول ملی ارزش خود را از دست داده، گفت: در حال حاضر پرداخت وجه نقد به سختی انجام می‌شود و چاپ و امحاء نیز هزینه‌ بالایی دارد.

حاجی دلیگانی: تومان واژه غیر فارسی است
 
یک عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس شورای اسلامی گفت که واژه تومان مغولی و غیر فارسی است و باید آن را تغییر دهیم.
به گزارش ایسنا، حسینعلی حاجی دلیگانی در جلسه علنی امروز (دوشنبه) مجلس شورای اسلامی و در جریان بررسی لایحه اصلاح قانون پولی و بانکی کشور  با استناد به اصل ۱۵ قانون اساسی در اخطاری گفت: طبق اصل ۱۵ قانون اساسی زبان و خط رسمی و مشترک مردم ایران فارسی است. طبق بررسی‌های بنده که از آقای همتی هم سوال کردم، تومان واژه فارسی نیست بلکه واژه مغولی می‌باشد که از مدت‌ها قبل وارد ادبیات ایران شده است.
وی افزود: باید این موضوع را اصلاح کنیم چون بعدا شورای نگهبان هم در زمان بررسی لایحه اصلاح پولی و بانکی کشور به آن ایراد می‌گیرد.
در این هنگام پزشکیان رئیس جلسه با بیان این که این اخطار وارد نیست گفت: تومان واژه‌ای است که از قبل بوده است و بارها و بارها مجلس از آن به خصوص در زمان بررسی بودجه استفاده کرده است.
حاجی دلیگانی در واکنش به پزشکیان گفت: من این صحبت را می‌کنم تا در تاریخ ثبت شود. بعدها نگویید از واژه غیر فارسی  استفاده شده. قران هم همینطور است.

سلیمی: اوضاع به هم می‌ریزید
 
نماینده محلات با بیان این که در حال حاضر قیمت‌ها ثبات ندارد گفت:  در حال حاضر در وضعیتی هستیم که هیچ چیزی ثبات ندارد؛ انگار می‌خواهیم با حذف چهار صفر از پول ملی وضعیت را به هم بریزیم.
علیرضا سلیمی در جریان بررسی جزئیات لایحه اصلاح قانون پولی و بانکی کشور گفت: چه توجیهی دارد که مجلس در روزهای پایانی با عجله موضوع  حذف چهار صفر از پول ملی را  مورد بررسی قرار دهد؛ آن هم در وضعیتی که هیچ چیزی به خصوص قیمت‌ها ثبات  ندارد. خودرو و مسکن گران شده و ما انگار می‌خواهیم با این مصوبه اوضاع را به هم ریخته و مزید بر علت شویم با این مصوبه بازار بیش از پیش به هم می‌ریزد.ما الان می‌خواهیم ریال را به تومان تبدیل کنیم با این شتاب رشد نقدیندگی می‌خواهید چند سال دیگر تومان را به چه تبدیل کنید؟ به جای این کارها زندگی مردم را اصلاح کنید و جلوی رشد نقدیندگی را بگیرید.
محمد علی پور مختار نماینده بهار و کبودرآهنگ هم گفت که حذف چهار صفر از پول ملی را نباید به دولت بعدی تحمیل کرد؛ باید مدت زمان این کار کوتاه شود؛ چون برای اقتصاد کشور این گونه مقرون به صرفه خواهد بود.