كاهش نرخ ارز و افزايش قيمت طلا / امکان بازپس‌گیری حق عضویت ایران به صندوق بین‌المللی پول

اقتصاد گردان  - بازار ارز از هفته گذشته تاکنون شاهد ثبات قیمت‌ها بوده و در این هفته تغییر  زيادي در قیمت ارزها ایجاد نشده است. صرافی‌های مجاز بانک مرکزی روز چهارشنبه 27 فروردين 99 قیمت دلار و یورو را ثابت نگه داشتند. بر این اساس، قیمت خرید هر دلار آمریکا در صرافی‌های مجاز بانک مرکزی ۱۵ هزار و ۵۰۰ تومان و قیمت فروش آن ۱۵ هزار و ۶۰۰ تومان است.همچنین این صرافی‌ها هر یورو را به قیمت ۱۶ هزار و ۹۰۰ تومان خریده و در مقابل با قیمت ۱۷ هزار تومان می‌فروشند.
 قیمت خرید ارز در بانک‌ها نیز اندکی کمتر از قیمت خرید در صرافی‌های مجاز بانک مرکزی است؛ هرچند که به دلیل شیوع ویروس کرونا در کشور، در حال حاضر تلاش می‌شود که کمترین مراجعه به شعب بانکی صورت گیرد.به این ترتیب، از هفته گذشته تاکنون قیمت‌ دلار و یورو در صرافی‌های مجاز بانک مرکزی ثابت بوده است.
 در سامانه سنا نيز نرخ دلار در صرافی‌های بانکی، برای چندمین روز متوالی در رقم ۱۵ هزار و ۶۰۰ تومان ثابت مانده و تغییری نکرده است. نرخ خرید هر دلار در تابلوی صرافی‌های بانکی ۱۵ هزار و ۵۰۰ تومان و فروش ۱۵ هزار و ۶۰۰ تومان بود.قیمت خرید هر یورو نیز ۱۶ هزار و ۹۰۰ تومان و نرخ فروش آن ۱۷ هزار تومان شد.
میانگین بهای هر یورو در روز سه شنبه در سامانه سنا ۱۷ هزار و ۲۵ تومان و هر دلار ۱۵ هزار و ۵۸۱ تومان بود.  همچنین در سامانه نیما در روز معاملاتی گذشته هر حواله یورو ۱۵ هزار و ۱۰۹ تومان فروخته شد، نرخ حواله دلار نیز ۱۳ هزار و ۴۸۹ تومان بود.
در بازار ارز رسمي نيز  بانک مرکزی نرخ ۴۷ ارز را اعلام کرد که بر اساس آن نرخ ۱۱ ارز کاهش و قیمت ۲۴ واحد پولی دیگر افزایش یافت؛ نرخ بقیه ارزها نیز ثابت ماند.  هر دلار آمریکا بدون تغییر قیمت همانند روزهای گذشته ۴۲ هزار ریال قیمت خورد. همچنین هر پوند انگلیس ۵۲ هزار و ۹۶۶ ریال و هر یورو نیز ۴۶ هزار و ۱۲۲ ریال ارزش‌گذاری شده است.

رئيس كل بانك مركزي درباره روند بازار ارز، با اشاره به نرخ اردیبهشت ماه سال گذشته دلار را ۱۵ هزار و ۲۰۰ تومان و میانگین آن را ۱۴ هزار و ۹۰۰ تومان اعلام کرد و افزود: بعد از آن این نرخ به ۱۱ هزار و ۵۰۰ تومان کاهش یافت و سپس حوادثی مانند بنزین و حالا نیز کرونا باعث شد تا نرخ بالا برود. امروز نرخ رسمی در صرافی ها ۱۵ هزار و ۵۰۰ تا ۶۰۰ تومان است. ما در بازار ارز مشکلی نداریم و کاملا شرایط تحت کنترل است. من نگفتم  مردم  ارز نخرند و گفتم به ریسک آن توجه کنند. اگر زمانی نرخ بر اثر شرایطی افت کند نباید سرمایه گذاری کنند، ولی برای بازار ارز برنامه داریم

مهلت ارایه اسناد حمل در حواله‌های ارزی افزایش یافت

 از سوي ديگر، مدت زمان ارائه اسناد حمل در خصوص حواله های ارزی، تا اطلاع ثانوی برای شرکت‌های تولیدی به ١١ ماه و برای واحدهای تجاری به ٨ ماه افزایش یافت. بانک مرکزی با صدور بخشنامه‌ای اعلام کرد که با توجه به شیوع بیماری کرونا و تاثیر آن بر جریان فعالیت تجارت خارجی از جمله برای وارد کنندگان کالا به ویژه در تدارک حمل به موقع کالا، بارگیری آن، تهیه اسناد حمل مربوطه و تطویل فرایند واردات قطعی و در راستای مساعدت و حمایت از واردکنندگان کالا مهلت ارائه اسناد حمل حواله‌جات ارزی برای واحدهای تولیدی به ۱۱ ماه و برای واحدهای تجاری به ۸ تا اطلاع ثانوی افزایش می‌یابد.
 
 از سوي ديگر،  کارشکنی آمریکا در روند دستیابی به منابع مالی برای مقابله با کرونا که مصداق «تروریسم بهداشتی» است، کارامدی صندوق بین‌المللی پول (IMF) را زیر سوال برده و بر این اساس، یک نماینده مجلس هشدار می‌دهد که در صورت ناتوانی در اجرای تعهدات، ایران می‌تواند مبالغ پرداختی به عنوان حق عضویت‌ به این صندوق را بازپس بگیرد.
سرنوشت درخواست ایران از صندوق بین‌المللی پول برای دریافت پنج میلیارد دلار وام از صندوق بین‌المللی پول برای مقابله با کرونا و کارشکنی آمریکا در این روند از مباحث مطرح در روزهای اخیر بوده است. این اقدام آمریکا که از آن می توان به عنوان تروریسم بهداشتی و پزشکی یاد کرد می تواند در روند ارایه خدمات بهداشتی و مقابله ویروس کرونا، اخلال ایجاد کرده و جان و سلامت صدها نفر را به خطر بیندازد.
کارشکنی آمریکا در روند ارایه این تسهیلات در حالی است که بسیاری از کشورها در مقابله با پیامدهای بهداشتی و اقتصادی شیوع کرونا دچار چالش شده و منابع عظیم مالی برای این هدف اختصاص داده اند و حتی برای دریافت منابع مالی بیشتر به سراغ صندوق بین‌المللی پول نیز رفته اند.در این میان، ایران علاوه بر کرونا با چالش تحریم نیز مواجه است که این موضوع بر سر راه اجرای برنامه های حمایت اقتصادی در مقابله با کرونا، چالش ساز شده است.
در صورتی که تحریم های شدید آمریکا و فشارهای اقتصادی کاخ سفید در قطع دسترسی ایران به منابع مالی نبود، قطعا دولت ایران می توانست برنامه های منسجم تر و کارامدتری را در اجرای طرح های اقتصادی حمایتی در نبرد با کرونا اتخاذ کند.
در این رابطه، «محمد حسینی» عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس در گفت وگو با ایرنا، گفت: با توجه به اینکه ایران عضو صندوق بین‌المللی پول بوده و حق عضویت خود را در سال‌های گذشته پرداخت کرده است، این حق را دارد که از این صندوق در مواقع ضروری درخواست دریافت وام داشته باشد.همچنین هدف از تاسیس این صندوق نیز کمک به اعضا در زمان وقوع بحران ها و مشکلات اقتصادی بوده است.
 این عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس اضافه کرد: ایران بر اساس مقررات صندوق بین‌المللی پول، با توجه به شرایط شیوع کرونا درخواست خود را به این صندوق ارائه کرده که توسط صندوق بین‌المللی پول باید بررسی شده و با درخواست ایران موافقت شود.شنیده شده است که آمریکا تلاش می کند تا جلوی پرداخت این تسهیلات به ایران گرفته شود و حتی ادعا شده که این صندوق امکان دارد با درخواست ایران موافقت نکند.
وی گفت: بر اساس مقررات، درخواست تسهیلات از این صندوق برای اعضا محفوظ است و آمریکا و سایر کشورها نمی توانند در این روند کارشکنی کنند.
این عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس با اشاره به جریان داشتن درخواست ایران از صندوق بین‌المللی پول، اضافه کرد: باید منتظر ماند و مشاهده کرد که اعضای هیات مدیره صندوق تا چه حد با سیاست های آمریکا هماهنگ هستند.در صورتی که اعضا با سیاست های آمریکا همراه باشند امکان دارد که از فشارهای آمریکا تبعیت کرده و مانع دستیابی به ایران به این وام  شوند، اما در صورتی که ترکیب هیات مدیره این صندوق با آمریکا همسو نباشند ایران می تواند به حق خود برسد.
این عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس ادامه داد: اگر صندوق بین‌المللی پول با سیاست های آمریکا همسو شده و با پرداخت وام به کشورمان موافقت نکند، ایران می‌تواند پرداخت های خود به این صندوق در سال های گذشته که به عنوان حق عضویت واریز شده را باز پس بگیرد.
تداوم تلاش‌ها برای دریافت وام از صندوق
حدود یک ماه از درخواست ایران برای دریافت وام پنج میلیارد دلاری از صندوق بین‌المللی پول می گذرد اما هنوز صندوق با آن موافقت نکرده است.با وجود شایعاتی که مبنی بر رد درخواست ایران مطرح می شود، مقامات بانک مرکزی ایران اعلام کرده اند بررسی درخواست ایران همچنان جریان دارد.
رییس کل بانک مرکزی در ۲۱ فروردین امسال اعلام کرد: «حدود یک ماه پیش بعد از اعلام رسمی آمادگی صندوق بین‌المللی پول برای کمک سریع و بدون قید و شرط به کشورهایی که درگیر مقابله با ویروس کرونا هستند، درخواست ایران را برای استفاده از حق ایران از این حمایت صندوق اعلام کردم؛ اما افرادی در خارج، در صدد وارونه جلوه دادن تلاش‌ها و انحراف درخواست به‌حق ایران بوده‌اند.»
تاخیر صندوق بین‌المللی پول در اعطای وام درخواستی ایران جهت مقابله با کرونا در حالی است که این صندوق، در هفته های اخیر برای اعطای وام به کشورها برای مقابله با کرونا، اعلام آمادگی کرده است.
«مارتین مولیزن» رییس بخش سیاستگذاری و بررسی راهبردی صندوق بین‌المللی پول در اوایل فروردین ماه اعلام کرد: این نهاد مالی در راستای مقابله با بحران کرونا به دنبال ارایه وام های کم بهره و بدون بهره و ارایه کمک های اضطراری به بازارهای در حال ظهور است.
 برای سومین روز متوالی افت دلار ادامه یافت. به گزارش رویترز، در جریان معاملات روز چهارشنبه، بسیاری از ارزهای مختلف در برابر دلار در صعود قرار گرفتند و دلار به عقب رانده شد.
صندوق بین المللی پول از رشد منفی سه درصدی جهان در سال جاری تحت تاثیر شیوع ویروس کرونا خبر داده که در این بین نرخ رشد پیش بینی شده برای آمریکا حدود منفی شش درصد بوده است. بانک جی پی مورگان، بزرگترین بانک آمریکا نیز در گزارشی پیش‌بینی کرده که رشد اقتصادی آمریکا در سه ماهه دوم امسال به منفی ۴۰ درصد و نرخ بیکاری به ۲۰ درصد افزایش پیدا کند. پیش‌تر این بانک در گزارش قبلی خود رشد اقتصادی منفی ۲۵ درصدی را برای اقتصاد آمریکا در سه ماهه دوم سال جاری پیش بینی کرده بود.
دیوید مالپاس، رییس بانک جهانی از در پیش بودن رکودی عمیق‌تر از رکود بزرگ سال ۲۰۰۸ خبر داده و کریستالینا جیورجیوا، رئیس صندوق بین‌المللی پول در اظهاراتی مشابه گفته است که بحران ناشی از کرونا شبیه هیچ کدام از بحران‌های قبلی نیست. صندوق بین المللی پول در نخستین گام از تخصیص ۰.۵ میلیارد دلار وام برای مقابله با کرونا به ۲۵ کشور خبر داده و بانک جهانی در حال رایزنی با کشورهای ثروتمند برای در نظر گرفتن معافیت موقتی بازپرداخت وام ها توسط کشورهای فقیر است.
جولیان اوانز، کارشناس بازار در موسسه اوانز-پریچارد گفت: هنوز باید خود را آماده مواجهه با شرایط بدتر کنیم و اینکه تصور کنیم بحران تمام شده، خوش خیالی است. مدیر دفتر منطقه ای فدرال رزرو در مینیاپولیس از سخت بودن احیای اقتصادی پساکرونا خبر داده و افزوده است برگشت به شرایط قبل کرونا زمانبر و سخت خواهد بود. در تازه‌ترین دور از معاملات، پوند با صعود ۰.۳۲ درصدی نسبت به روز قبل خود و به ازای ۱.۲۵۸ دلار مبادله شد. یورو ۰.۳۲ درصد بالا رفت اما با باقی ماندن در کانال ۱.۰۹ به ۱.۰۹۶ دلار رسید.