کاهش قیمت دلار که در ابتدا با استقبال مردم روبرو شد در ادامه با انتقاد کارشناسان اقتصادی و شائبه دخالت دولت و برخی از جریانات سیاسی مواجه شد. در این میان بانک مرکزی علیرغم وظیفه کنترل بازار ارز خود را بی تقصیر می داند.
خبراقتصادی: در حالی که در زمان کاهش قیمت دلار رئیس بانک مرکزی از انجام «همه اقدامات مورد نیاز برای کاهش نرخ ارز و ادامه روند نزولی آن» خبر داده بود حالا در اظهار نظری متناقض بانک مرکزی را در کاهش 600 تومانی قیمت دلار در چند روز گذشته بی تقصیر می داند.
این ادعا در حالی است که به گفته علی فخر موحدی، مدیرعامل صندوق توسعه صادرات طلا و جواهر، دولت دهم قصد دارد دولت را با دلار دوهزار و 400 تومانی تحویل حسن روحانی دهد. در همین حال شواهد بازار حاکی از آن است که بانک مرکزی برخلاف گذشته بر میزان تزریق ارز به بازار آزاد افزوده و همین نکته در کنار تزریق گسترده دلارهای خانگی به بازار موجب سقوط آزاد دلار شده است.
برخی از کارشناسان معتقدند که با اعلام نتیجه انتخابات و ایجاد جو امید در بازار دولت نیز بر این موج سوار شده است و برای بهبود برخی از شاخص های اقتصادی خود اقدام به فروش ارز کرده است. یکی از دلایل افزایش دلار در سال گذشته سیاست عامدانه دولت برای جبران کسری بودجه عنوان شده است. با پایان یافتن دوران ریاست جمهوری حالا دولت دلیلی برای ادامه این روند نمی بیند.
در مقابل تحلیل هایی نیز جریان منتخب انتخابات ریاست جمهوری را عامل کاهش قیمت اخیر و افزایش آن در سال گذشته و اساسا عامل ناآرامی بازار می دانند. یک سایت متعلق به اصولگرایان تندرو و نزدیک به دولت با ارائه این تحلیل جریان میانه رو و اصلاح طلب را جمشید بسم الله های سیاسی خوانده است و از فریب کاهش قیمت دلار در آستانه تشکیل دولت جدید ابراز نگرانی کرده است.
در همین راستا رئیس کل بانک مرکزی مدعی است که طی این مدت غیر از رویه معمول خود طی ماههای اخیر، اقدام خاص دیگری برای کاهش قیمت دلار انجام نداده است و بنابراین، کاهش حدود 600 تومانی نرخ ارز تحت تأثیر عوامل سیاسی بوده، همانگونه که افزایش قیمت طی سالهای اخیر نیز عمدتاً ناشی از همین عوامل بوده است.
ورای این دو عامل افزایش عرضه مردمی در بازار ارز پس از اعلام نتیجه انتخابات و چشم انداز رو به بهبود اقتصاد ایران در دولت بعد، طی کمتر از ده روز تا 700 تومان از ارزش دلار کاست. گمانه زنی ها حاکی از وجود 18 تا 20 میلیارد، دلار خانگی در دست مردم است. البته دلالان ارزی نیز با جمع آوری دلار ارزان از کف بازار شرایط را برای کاهش هر چه بیشتر آن فراهم کردند.
ادعای عدم دخالت بانک مرکزی در بازار ارز درحالی است که بر اساس گزارشی از دیوان محاسبات کشور بانک مرکزی در سال 90 ارزهای خریداری شده به نرخ خرید ارز مرجع را با نرخ های متفاوت بالاتر به فروش رسانده و سود سرشاری نصیب بانک مرکزی شده است و عملکرد بانک مرکزی در عدم رعایت قانون پولی و بانکی موجب کاهش ذخایر ارزی کشور و در نهایت کاهش ارزش پول ملی شده است./فرارو