1481 هزار ميليارد سپرده و 1114 هزار ميليارد تسهيلات؛ رشد 20درصدي وام بانكي در برابر رشد 22 درصدي سپرده ها

اقتصاد گردان  – محسن شمشيري: مانده کل سپرده ها در پایان آذر ماه 96 بالغ بر 1481 هزار میلیارد  تومان و مانده کل تسهیلات بانک ها نیز بالغ بر 1114هزار میلیارد تومان بوده که نشان می دهد غول نقدینگی و پول رشد زیادی داشته است و نزدیک به 1500 هزار میلیارد تومان نقدینگی و سپرده در بانك ها موجود است كه از اين مقدار به ميزان بيش از 1100 هزار میلیارد تومان تسهيلات بانكي پرداخت شده و بدهی مردم و فعالان اقتصادی به بانک ها به رقم بزرگ 1114 هزار ميليارد توماني در پايان آذر رسيده است و پيش بيني مي شود كه تا پايان سال 96، نه تنها نقدينگي و سپرده هاي بانكي از مرز 1500 هزار ميليارد تومان عبور كند بلكه بدهي مردم به بانك ها نيز به 1200 هزار ميليارد تومان نزديك خواهد شد كه البته اين ارقام بزرگ،  در صورت بهبود فضای کسب و کار می تواند در جهت رشد سرمایه گذاری، تولید و اشتغال به كار گرفته شود. 

 وضعيت كل مانده سپرده ها و تسهيلات ريالي  و ارزي بانك ها و موسسات اعتباري به تفكيلك استان در پايان آذرماه 96 نشان مي دهد كه  مانده کل سپرده ها در پایان آذر ماه 96 بالغ بر 1481  هزار میلیارد  تومان بوده که نسبت به مدت مشابه سال قبل 267 هزار میلیارد تومان معادل 22 درصد و نسبت به اسفند 95 معادل 208 هزار میلیارد تومان یا 16.4 درصد افزایش داشته است. 

همچنين بیشترین مبلغ سپرده مربوط به استان تهران با 871 هزار میلیارد تومان بوده که معادل 59 درصد کل سپرده های کشور است. کمترین رقم نیز مربوط به کهگیلویه و بویر احمد معادل 3150 میلیارد تومان بوده است. به عبارت دیگر، تهران بیش از تمام استان های کشور سپرده جذب کرده است و اکثر شرکت ها و فعالان اقتصادی ترجیح داده اند به دلایل مختلف پول خود را در استان تهران سپرده گذاری کنند. 

 مانده کل تسهیلات بانک ها نیز بالغ بر 1114هزار میلیارد تومان بوده که نسبت به مدت مشابه پارسال معادل 185 هزار میلیارد تومان یا 20 درصد رشد کرده است. یعنی رشد تسهیلات کمتر از رشد سپرده ها بوده است. 

این رقم در مقایسه با اسفند 95 نیز معادل 127 هزار میلیارد تومان یا 12.9 درصد رشد کرده که کمتر از رشد سپرده ها در 9 ماه اول سال است واین موضوع نشان می دهد که تمایل بانک ها به پرداخت تسهیلات کمتر از رشد سپرده ها بوده است. 

بیشترین مبلغ مربوط به استان تهران با مانده 696 هزار میلیارد تومان یعنی معادل 62.5 درصد تسهیلات دریافتی کشور و  کمترین مربوط به کهگیلویه و بویر احمد معادل 3930 میلیارد تومان بوده است. به عبارت ديگر، تقريبا به اندازه 3 واحد درصد بيش از سهم خود در جذب سپرده ها، از پرداخت تسهيلات سهم داشته است. 

همچنین نسبت تسهیلات به سپرده ها بعد از کسر سپرده قانونی معادل 83.7 درصد بوده که نسبت به پارسال و پایان سال 95 معادل 1 و 3 واحد درصد کاهش نشان می دهد یعنی تمایل بانک ها به پرداخت تسهیلات کاهش یافته است. این نسبت در تهران 88.2 درصد است که از میانگین کشوری بالاتر است و در کهگیلویه و بویر احمد 140 درصد است.

سهم تسهيلات از سپرده ها 

سهم تسهيلات از سپرده ها نيز نشان مي دهد كه از رقم 1481 هزار ميليارد توماني سپرده ها، معادل 75.2 درصد بوده است. به عبارت ديگر، معادل 24.8 از سپرده ها را سپرده قانوني و ذخيره احتياطي يا سقف اعتباري براي تامين نقدينگي مورد نياز بانك ها تشكيل داده است و بانك ها معادل 150 هزار ميليارد تومان يا 10.12 درصد سپرده ها را به عنوان سپرده قانوني در نظر گرفته اند و سپرده ها بعد از كسر سپرده قانوني به رقم 1331 هزار ميليارد تومان رسيده است. 

.

همچنين از مبلغ 1331 هزار ميليارد تومان سپرده بعد از كسر سپرده قانوني 150 هزار ميليارد توماني، معادل 217 هزار ميليارد تومان به عنوان ذخيره احتياطي و  اجراي سياست سقف اعتباري در نظر گرفته شده تا در صورت مراجعه سپرده گذاران، قادر به تامين نيازهاي مراجعه كنندگان و مشتريان بانك ها باشند. 

براين اساس، سهم ذخيره احتياطي نقدينگي بانك ها معادل 14.65 درصد و سپرده قانوني 10.12 درصد كل سپرده ها بوده و روي هم معادل 367 هزار ميليارد تومان معادل24.8 درصد سپرده ها به عنوان سقف اعتباري و سپرده قانوني در بانك ها و بانك مركزي موجود بوده و به عنوان تسهيلات پرداخت نشده و درمجموع 75.2 درصد سپرده ها به صورت تسهيلات پرداخت شده است. 

رشد تسهيلات 20 درصدي يكسال منتهي به آذر 96 نيز در مقايسه با رشد 22 درصدي سپرده ها در اين دوره نشان مي دهد كه  سرعت تسهيلات دهي بانك ها كمتر از رشد سپرده هاي بانكي بوده است . اين موضوع در 9 ماهه اول سال 96 نيز تشديد شده و در شرايطي كه رشد سپرده ها در اين 9 ماه 16.4 درصد بوده اما رشد تسهيلات 12.9 درصد و 3.5 واحد درصد كمتر بوده است

وضعيت استان ها نيز نشان مي دهد كه بعد از استان تهران كه حدود 60 درصد منابع بانكي را جذب كرده، استان هاي اصفهان، خراسان رضوي، مازندران، فارس، خوزستان، آذربايجان شرقي، البرز، گيلان، كرمان، آذربايجان غربي و كرمانشاه در رتبه هاي بعدي از دوم تا دوازدهم جذب منابع شامل سپرده و تسهيلات بوده اند. همچنين استان هاي سيستان و بلوچستان، كردستان، سمنان، اردبيل، زنجان، خراسان جنوبي و شمالي، كهگيلويه و بويراحمد، ايلام، چهارمحال بختياري، در رتبه هاي 21 تا 31 از نظر جذب منابع بانكي قرار داشته اند.