سعید بابایی: صادرات ترکیبی مصالح و خدمات مهندسی، پیشران ارزآوری پایدار برای کشور است

اقتصاد گردان - 

مزیت‌های بی‌رقیب ایران در تأمین نهاده‌های ساختمانی:
بابایی با تبیین موقعیت ممتاز ایران در تولید مصالح پایه و تکمیلی تصریح کرد: مزیت نسبی دسترسی به منابع انرژی، معادن عظیم سیلیس و آهک و ذخایر منحصر‌به‌فرد سنگ‌های ساختمانی، در کنار بلوغ صنعتی کارخانجات سیمان، کلینکر، مقاطع فولادی، کاشی و سرامیک، ایران را در رده معدود کشورهای با توان بالای تأمین پروژه‌های کلان منطقه‌ای قرار داده است. با این حال، ارزش‌آفرینی واقعی زمانی رقم می‌خورد که این کالاها با دانش و خدمات مهندسی درهم‌آمیزند.

وی افزود: امروز کشورهای همسایه صرفاً خریدار متریال خام نیستند؛ بلکه به دنبال راه‌حل‌های جامع، سریع و مهندسی‌شده هستند. توان متخصصان ایرانی در حوزه پروژه‌های EPC، نظارت فنی و اجرای سیستم‌های نوین ساختمانی و تأسیساتی، مکمل اصلی کالا در رقابت با شرکت‌های بین‌المللی است.

تحلیل جغرافیای هدف؛ از بازسازی عراق و سوریه تا استانداردهای خلیج فارس,
این تحلیل‌گر مسائل اقتصادی با دسته‌بندی بازارهای پیرامونی تأکید کرد:
* حوزه بازسازی (عراق و سوریه): به دلیل قرابت جغرافیایی و مرزهای فعال زمینی، هزینه‌های لجستیک به‌شدت کاهش یافته و مزیتی رقابتی برای سیمان، فولاد، کلینکر و مسکن‌سازی انبوه ایجاد کرده است.
* حوزه استاندارد و بازارهای متمول (امارات، عمان و قطر):** این بازارها متقاضی مصالح فرآوری‌شده لوکس از قبیل اسلب‌های ممتاز سنگی، شیشه‌های چندجداره عایق و تجهیزات هوشمند هستند که ورود به آن‌ها مستلزم رعایت سخت‌گیرانه تاییدیه‌ها و کدهای بین‌المللی نظیر SASO و CE است.
* کریدور شمال—جنوب و اوراسیا: بازار رو به رشد روسیه، قفقاز و آسیای میانه بستر مطلوبی برای عرضه سرامیک، عایق‌ها و سیستم‌های نوین تأسیساتی از مسیر بنادر شمالی کشور فراهم ساخته است.

ضرورت عبور از اقدامات انفرادی به تشکیل کنسرسیوم‌های صادراتی:
سعید بابایی در ادامه به چالش‌های پیش‌روی صادرکنندگان اشاره کرد و گفت: حضور پراکنده و انفرادی شرکت‌های کوچک و متوسط نه تنها قدرت چانه‌زنی ما را کاهش می‌دهد، بلکه ریسک قراردادهای فرامرزی را بالا می‌برد. کلید موفقیت، راه‌اندازی کنسرسیوم‌های صادراتی با نظارت اتاق‌های بازرگانی و تشکل‌های مهندسی است تا بتوان خدمات یکپارچه و سبد جامع مصالح را همراه با پوشش‌های قوی حقوقی و بازرگانی ارائه داد.

وی همچنین خاطرنشان کرد: نهادهای مسئول باید سازوکارهای نوینی برای تسهیل ضمانت‌نامه‌های ارزی، تسویه مالی از طریق حساب‌های تراستی معتبر یا تهاتر کالایی، و نوسازی خطوط لجستیکی ریلی و دریایی تعریف کنند تا حاشیه سود صادرکننده ایرانی در اثر اصطکاک‌های ترانزیتی و بانکی از بین نرود.

پیشنهاد راهبردی: ایجاد پلتفرم جامع صادراتی مصالح و خدمات با پیشگامی بخش خصوصی:
این کارشناس اقتصادی و سیاسی در پایان، مهم‌ترین اقدام عملیاتی برای یکپارچه‌سازی این زنجیره در تجارت بین‌الملل را طراحی و راه‌اندازی یک پلتفرم جامع دیجیتال در حوزه فروش خارجی B2B Marketplace دانست و تأکید کرد:  
دوران بازاریابی سنتی و انفعالی در بازارهای جهانی سپری شده است. راهکار کارآمد، ایجاد یک بستر هوشمند چندزبانه است که در آن مشخصات فنی مصالح ساختمانی استاندارد ایران، ظرفیت تأمین کارخانجات، و همچنین پورتفولیوی شرکت‌های خدمات فنی-مهندسی و پیمانکاری به‌صورت شفاف در معرض دید خریداران، انبوه‌سازان و شرکت‌های عمرانی بین‌المللی قرار گیرد. بسیار حیاتی است که مدیریت، سرمایه‌گذاری و راهبری این پلتفرم منحصراً توسط بخش خصوصی واقعی و تشکل‌های تخصصی صادراتی صورت گیرد تا فارغ از بروکراسی‌های دولتی، با چابکی در قیمت‌گذاری، ارتباط مؤثر با مشتریان فرامرزی، و ارائه راهکارهای حقوقی و مالی امن عمل کند؛ نقشی که دولت صرفاً باید در قالب حمایت‌های زیرساختی و تسهیل دیپلماسی تجاری از آن پشتیبانی به عمل آورد.